М.МАҒАУИННІҢ ХИКАЯТТАРЫНДАҒЫ ҰЛТТЫҚ МІНЕЗ БЕН ТАНЫМ
DOI:
https://doi.org/10.53360/3080-3861-2025-1(1)-8Кілт сөздер:
ұлттық мінез, хикаят, кейіпкер, «табаны тиеді», «аң ұстамаса мойны қатып кетеді», «сорпа жалатып», ұлттық рух, көркем мінез.Аңдатпа
Мақалада Мағауиннің хикаятындағы негізгі кейіпкерлердің бойындағы ұлттық мінезердер мен танымдар сипатталады. Шығармалардың негізгі тірегі қазақ халқының даналық өмірінің түрін сипаттап, сол елдің адамдарымен үндестіре білген жазушы шеберлігі бейнеленеді. Ұлттық мінез бен ұлттық таым қандай мәселелерде көрініс тапқандығы туралы берілгендігін мақала түйіндейді. Жалпы, әдебиеттану ғылымында көркем шығарманың тарихи негізі деген ұғым бар екендігін,ол тарихта не болғанын сол күйінде алу деген ұғым емес, ұлт жадындағы жақсы қасиеттерді жаңғырту деген сөз екендігін мысалдар арқылы дәлелденеді. Кеңес үкіметі кезіндегі типтік бейнеге айналып кеткен, қазақ ауылдарындағы басшыларға жарасатын әрекетті жазушының көркемдік деталь деңгейіне көтере білгендігі туралы айтылады. Соцреализмдегі мынау жағымды бейне, мынау жағымсыз бейне деген әңгіме төңірегінде сөз қозғамайтындығын айта келіп, көркем бейнені оқиғаның даму үрдісінде ашады. Бұл мақалада М.Мағауиннің хикаяттарындағы ұлттық мінез бен танымның өзара байланысын зерттеп, жазушының ұлттық болмыс пен мәдениетті қалай бейнелегені талданады. Сонымен қатар, шығармалардағы кейіпкерлердің ойлау жүйесі, әрекеттері мен қабылдаған шешімдері арқылы қазақ халқының рухани әлемінің сипаттамалары мен ерекшеліктері туралы сөз қозғалады.
Жазушы алаш арыстарының лебін, үзілмеген жібін кейіпкерлер бейнесінде беретіндігін, азған тұқым, ұлттық мінезден, ұлттық танымнан ада бола бастағандығы айтылады. Мақала зерттеушілерге, әдебиеттанушыларға арналады.
Жүктеулер
Жарияланды
Журналдың саны
Бөлім
Лицензия
Авторлық құқық (c) 2025 Журналдың редакциясы Қазақстан Республикасының авторлық құқық туралы заңын және тиісті халықаралық шарттарды басшылыққа алады. Авторлар өздерінің авторлық құқықтарын сақтайды және «Шәкәрім университетінің хабаршысы. «Тарих ғылымдары сериясы» журналына қолжазбаның алғашқы жариялану құқығығын береді. Автор журналға тиісті сілтеме жасаған жағдайда материалды кез келген тасымалдағышта және кез келген форматта көшіруге және таратуға құқылы. Оқырмандар мен пайдаланушылар жұмыстың авторы көрсетілген және осы журналға сілтеме берілген жағдайда материалды еркін көшіріп, тарата және қолдана алады. Авторлық құқық мақала жазуға елеулі үлес қосқан әрбір бірлескен автордың адалдығы мен жауапкершілігін білдіреді. Автор журналдың веб-сайтына тиісті сілтемені көрсеткен жағдайда өз басылымдарын институционалды немесе басқа қоймаларда сақтауға құқылы.
Бұл жұмыс Creative Commons Attribution-Коммерциялық емес 4.0 халықаралық лицензиясы.
Авторлық құқық мақала жазуға елеулі үлес қосқан әрбір бірлескен автордың адалдығы мен жауапкершілігін білдіреді.
Автор журналдың веб-сайтына тиісті сілтемені көрсеткен жағдайда өз басылымдарын институционалды немесе басқа қоймаларда сақтауға құқылы.